Informacje , Edukacja i nauka , Świat

15 lipca 2025

Sławosz Uznański-Wiśniewski powrócił na Ziemię!

Po 18 dniach spędzonych na orbicie, Sławosz Uznański-Wiśniewski – drugi po Mirosławie Hermaszewskim Polak w kosmosie – szczęśliwie wrócił na Ziemię. We wtorek kapsuła Dragon Grace z misji Axiom Space Ax-4 wodowała w Pacyfiku, niedaleko San Diego, około godziny 11:33 GMT.

Po wodowaniu kapsułę Dragon Grace podjął z wody specjalistyczny statek SpaceX. Około pół godziny później otwarto właz, a astronauci, w tym Uznański-Wiśniewski, wyszli na pokład. Ekipy medyczne natychmiast rozpoczęły badania, by ocenić stan załogi po powrocie z mikrograwitacji. Następnie helikopter przetransportował ich do Houston, skąd Polak poleci do Europejskiego Centrum Astronautów w Kolonii. Tam czeka go tygodniowa kwarantanna i szczegółowe badania w ośrodku Envihab.

Pobyt w kosmosie to duże wyzwanie dla organizmu. Astronauci są narażeni na promieniowanie, zmiany w układzie kostnym i mięśniowym, a także problemy adaptacyjne przy powrocie na Ziemię. Dlatego rehabilitacja po misji potrwa co najmniej 45 dni.

Sukces polskiej misji IGNIS

Podczas misji Ax-4 Uznański-Wiśniewski wykonał 12 z 13 eksperymentów przygotowanych przez polskich naukowców w ramach programu IGNIS. Dodatkowo realizował eksperymenty ESA i Węgier, a także zadania komunikacyjne i edukacyjne – łącznie pracował przez około 105 godzin. Wśród badań znalazły się m.in. te dotyczące zdrowia psychicznego, jakości snu i pracy mózgu.

Nie zabrakło też spotkań z młodzieżą – astronauta czterokrotnie łączył się na żywo z uczniami w Łodzi, Wrocławiu, Rzeszowie i Warszawie. POLSA podkreśliła, że wszystkie priorytetowe cele misji IGNIS zostały zrealizowane.

Odwiedzi wszystkie polskie politechniki

Jak zapowiadał przed startem, Uznański-Wiśniewski planuje poświęcić kolejne miesiące działalności edukacyjnej. Chce odwiedzić wszystkie polskie politechniki i niektóre uczelnie medyczne, aby zachęcać młodych ludzi do wybierania kierunków STEM – nauk ścisłych i technologicznych, kluczowych dla rozwoju przemysłu kosmicznego w Polsce.

Czteroosobowa załoga misji Ax-4 – oprócz Uznańskiego-Wiśniewskiego w jej skład weszli Amerykanka Peggy Whitson, Węgier Tibor Kapu i Hindus Shubhanshu Shukla – spędziła na ISS 18 dni. Whitson, weteranka NASA, zwiększyła tym lotem swój kosmiczny staż do imponujących 695 dni i 7 godzin.

Eksperci z ESA oceniają, że pełna analiza danych zebranych podczas misji potrwa nawet ponad rok. Wyniki badań mogą znacząco wpłynąć na przyszłe projekty badawcze i technologie kosmiczne. Jak widać, powrót Uznańskiego-Wiśniewskiego to nie koniec, a dopiero początek nowych wyzwań – zarówno dla niego, jak i dla polskiej nauki.